سخن در برائت شرعی و عقلی بود. معروف این است که در شبهات موضوعیه فحص لازم نیست ولی به نظر ما برائت هنگامی در این مورد جاری می شود که فهم موضوع مشکل...

التنبیه الرابع: اذا دار امر الشیء بین کونه جزئا او مانعا و دار کونه شرطا او مانعااین مطلب در کفایه تحت عنوان تذنیب آمده است.گاه فقیه نمی داند شیء مزبور جزء است یا مانع...

بحث در جایی است که مکلف نمی تواند تمامی اجزاء مأمور به را انجام دهد مثلا به سبب مشکل کمر نمی تواند نماز را ایستاده بخواند. آیا باقیمانده ی اجزاء نماز امر دارد...

گفتیم محقق خراسانی چهار تنبیه دارد. تنبیه اول[4] [5] مربوط به نقیصه ی سهویه بود. تنبیه دوم[6] [7] راجع به زیاده ی عمدی و سهویه بود. تنبیه سوم[8] [9] که الآن بحث می کنیم...

بحث به اینجا رسید که در روایت ابی بصیر خواندیم: ع مَنْ زَادَ فِي صَلَاتِهِ فَعَلَيْهِ الْإِعَادَةُ[1] و قاعده ی لا تعاد هم می گوید: لَا تُعَادُ الصَّلَاةُ إِلَّا مِنْ خَمْسَةٍ الطَّهُورِ وَ...

روایات سه گانه ای را مطرح کردیم که در واقع ادله ی اجتهادیه به حساب می آید. در روایت اول خواندیم:روی الشیخ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مَهْزِيَارَ عَنْ فَضَالَةَ بْنِ أَيُّوبَ عَنْ أَبَانِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ...

سخن در این است که آیا در زیادی در تکلیف، قصد جزئیت شرط است یا نه. گفتیم اگر جزء مسانخ نباشد و از جنس نماز نباشد (مانند تکتف) هنگامی جزئیت محقق می شود...

سخن درباره ی نقیصه ی سهویه است و گفتیم گاه سخن از امکان امر به ما عدی المنسی (باقی مانده) است و گاه سخن از وجود چنین امری است.مرحله ی اول را بحث کردیم...

گفتیم چند تنبیه وجود دارد که مجتهد پرور است.التنبیه الاول فی النقیصة السهویة[4][5]: فردی است که سهوا سوره را نخوانده است که باید دید تکلیف نماز او چیست. البته واضح است که اگر کسی...

گفتیم در شبهه ی تحریمیه در شک در مکلف به که چهار مسأله دارد فقط یک مورد که شبهه ی موضوعیه است را بحث کردیم. ولی شبهه ی تحریمیه ی فقدان نص، اجمال...

بحث در اقل و اکثر ارتباطی است و آن اینکه سخن در ادله ی کسانی است که برائت شرعیه را جاری می دانند. به قائلین به این قول اشکال شده است که حدیث...

ادله ی قائلین به برائت عقلی را خواندیم و به ادله ی کسانی رسیدیم که قائل به اشتغال عقلی اند. در جلسه ی قبل بیان محقق خراسانی در کفایه و بیان محقق نائینی را...

سخن در اقل و اکثر ارتباطی است که آیا می توانیم در اکثر برائت جاری کنیم یا نه. گاه سخن از برائت عقلی است که عقاب بلا بیان است و گاه در برائت...

بحث در اقل و اکثر ارتباطی است. اگر شک داشته باشیم که نماز، نه جزء دارد یا ده جزء وظیفه ی ما چیست. بیان شیخ انصاری [4] [5] و آیت الله بروجردی[6] را...

بحث در اقل و اکثر ارتباطی است. اخباری ها قائل به احتیاطند و می گویند باید اکثر را اتیان کرد زیرا امر اکثر دائر بین این است که مستحب باشد یا واجب و...

گفتیم شک در مکلف به گاه از باب شبهه ی تحریمیه است و گاه وجوبیه [1] و گاه از باب دوران امر بین المحذورین. دوران امر بین المحذورین را در باب اصالة التخییر...

محقق خراسانی در ملاقِی احد الاطراف تفصیلی داشت. به تفصیل سوم ایشان رسیده ایم و آن اینکه ایشان معتقد است این فرض به گونه ای است که از ملاقِی (دست) باید اجتناب کرد ولی...

سخن در ملاقِی یکی از اطراف علم اجمالی است که آیا باید از آن اجتناب کرد یا نه. کسانی که می گویند اجتناب از ملاقِی لازم نیست دو بیان دارند:اول اینکه ملاقِی موضوع مستقلی [1]...

التنبیه الرابع: فی ملاقی احد اطراف الشبهة المحصورةمثلا فرشی است که یکی از دو طرف آن نجس است دست تر من به یکی از دو طرف خورده است. بله اگر به هر دو طرف...

در خاتمه ی مبحث شبهه ی غیر محصوره تصمیم به بیان اموری داریم و اکنون به امر دوم [2] رسیده ایم فنقول:الامر الثانی: حکم الکثیر فی الکثیرمثلا در شبهه ی محصوره که اطرافش وسیع است، در...